Serwisu wymagają usterki ładowarki teleskopowej, które wpływają na stateczność, utrzymanie ładunku i hamowanie: opadanie wysięgnika, wycieki z siłowników i przewodów, błędy układu kontroli stateczności, luzy w teleskopie, problemy z przekładnią, skrętem kół i hamulcami. Część z nich wymaga natychmiastowego postoju, inne można usunąć przy najbliższym przeglądzie konserwacyjnym.
Które usterki ładowarki teleskopowej wymagają natychmiastowego postoju?
Ładowarka teleskopowa przenosi ładunek daleko przed osią przednią, często kilka metrów nad ziemią. Każda usterka, która osłabia kontrolę nad wysięgnikiem lub statecznością, oznacza ryzyko przewrócenia maszyny albo upadku ładunku.
Naprawa ładowarek teleskopowych zaczyna się więc od oceny, czy maszyna może bezpiecznie pracować do przeglądu, czy trzeba ją od razu zatrzymać.
| Objaw | Możliwa przyczyna | Pilność |
|---|---|---|
| Wysięgnik opada z ładunkiem | nieszczelny siłownik, zawór utrzymujący | postój natychmiast |
| Układ kontroli stateczności nie działa lub jest wyłączony | czujnik obciążenia, wiązka, ingerencja w układ | postój natychmiast |
| Wyciek oleju pod ciśnieniem, wybrzuszony wąż | zużyty przewód, uszkodzone złącze | postój natychmiast |
| Słabe hamulce, maszyna stacza się | okładziny, układ hamulcowy, hamulec postojowy | postój natychmiast |
| Blokada osprzętu nie zaskakuje | zużyte sworznie, uszkodzony siłownik blokady | praca bez osprzętu do naprawy |
| Luz i stuki w teleskopie | zużyte płyty ślizgowe, brak smarowania | naprawa w najbliższym terminie |
| Koła „rozjechane” między trybami skrętu | utrata synchronizacji, czujnik położenia | naprawa w najbliższym terminie |
Pilność w tabeli to wskazówka. O dalszej pracy decyduje ocena konkretnej usterki, a w razie wątpliwości maszynę lepiej zatrzymać.
Jakie usterki wysięgnika i hydrauliki zdarzają się najczęściej?
Wysięgnik teleskopowy pracuje na płytach ślizgowych, które z czasem się zużywają. Objawia się to luzem, stukami przy zmianie kierunku i nierównym wysuwem. Regulacja lub wymiana ślizgów i regularne smarowanie przywracają płynną pracę.
W układzie hydraulicznym najczęściej zawodzą:
- siłowniki podnoszenia, wysuwu, pochylania i poziomowania osprzętu, głównie uszczelnienia,
- zawory utrzymujące na siłownikach, które zatrzymują wysięgnik przy pęknięciu przewodu,
- przewody prowadzone w wysięgniku, narażone na tarcie i zginanie przy każdym wysuwie,
- pompa i filtry, gdy olej jest zanieczyszczony lub zawilgocony.
Uszkodzone węże najszybciej zastępuje się nowymi, wykonanymi na wymiar w ramach zakuwania przewodów hydraulicznych. Objawy zużycia przewodów opisujemy we wpisie kiedy przewody hydrauliczne wymagają zakuwania.
Co psuje się w przekładni, mostach i układzie kierowniczym?
Ładowarki teleskopowe mają zwykle napęd na obie osie i kilka trybów skrętu: tylko przednie koła, wszystkie koła albo jazdę „krabem”. Gdy koła przestają być ustawione względem siebie, maszyna trudno się prowadzi, a opony szybko się zużywają.
Utrata synchronizacji wynika zwykle z usterki czujnika położenia kół, zaworu wyboru trybu albo z przełączania trybów w złym momencie. Przywrócenie ustawienia przeprowadza się według procedury producenta.
W przekładni i mostach sygnałem do serwisu są szarpanie przy zmianie kierunku jazdy, brak napędu na jednej osi, hałas i wycieki oleju przekładniowego. Przy intensywnej pracy na budowie kontroli wymagają też sworznie zwrotnic, przeguby i opony.
Kiedy do serwisu z powodu silnika i elektroniki?
Silnik ładowarki pracuje w pyle, a przy pracach rolniczych także w plewach i kurzu. Zapchany filtr powietrza i chłodnica to częsta przyczyna spadku mocy i przegrzewania. Przedmuchiwanie chłodnicy po pracy w takich warunkach kosztuje niewiele, a chroni silnik.
Do serwisu warto zgłosić się, gdy:
- silnik dymi, traci moc lub przechodzi w tryb awaryjny,
- temperatura cieczy chłodzącej lub oleju rośnie szybciej niż zwykle,
- na wyświetlaczu pojawiają się kody błędów,
- czujniki lub sterowanie działają z przerwami, np. po myciu maszyny.
W nowszych ładowarkach dochodzą układy oczyszczania spalin, których usterki często sygnalizuje ograniczenie mocy. Przy poważnym zużyciu silnika możliwa jest jego regeneracja.
Jak usterki zabezpieczeń łączą się z dozorem UDT?
W przepisach ładowarka teleskopowa jest wózkiem jezdniowym podnośnikowym z wysięgnikiem.
Podlega pełnemu dozorowi: badanie okresowe UDT odbywa się co rok, a przegląd konserwacyjny co 30 dni, jeśli instrukcja nie stanowi inaczej (Dz.U. 2018 poz. 2176, zał. nr 1, lp. 36 i zał. nr 2, lp. 31).
Podczas przeglądu konserwator sprawdza m.in. działanie urządzeń zabezpieczających i ograniczników ruchów oraz urządzeń sterujących i sygnalizacyjnych (§ 9 ust. 1 pkt 2). Usterki układu stateczności nie odkłada się więc do następnego badania UDT.
Po wymianie mechanizmu podnoszenia lub mechanizmu zmiany wysięgu, urządzeń zabezpieczających albo po naprawie ładowarki eksploatujący składa wniosek o badanie doraźne eksploatacyjne (§ 17 ust. 2).
Wiele usterek wynika z błędów obsługi, np. pracy z ładunkiem ponad diagram udźwigu. Operator potrzebuje zaświadczenia na wózki z wysięgnikiem, ważnego 5 lat, które zdobywa się na kursie na wózki widłowe i ładowarki teleskopowe.
Jak zgłosić usterkę, żeby skrócić naprawę ładowarki teleskopowej?
Dokładne zgłoszenie pozwala serwisantowi przyjechać z właściwymi częściami. Warto przekazać:
- model, numer seryjny i stan licznika motogodzin,
- kod błędu i opis: z ładunkiem czy bez, na zimnym czy na ciepłym oleju,
- zdjęcia wycieku lub uszkodzenia wykonane z bezpiecznej odległości,
- rodzaj używanego osprzętu i miejsce postoju maszyny.
Diagnostykę i naprawy bieżące serwis ładowarek teleskopowych wykonuje na miejscu pracy maszyny. Na czas dłuższej naprawy można wynająć maszynę z oferty ładowarek teleskopowych. O doborze maszyny do prac piszemy we wpisie ładowarki teleskopowe na placu budowy.
Przeczytaj także: Jak wygląda mobilny serwis maszyn budowlanych wykonywany bezpośrednio na placu budowy?
Najczęściej zadawane pytania
Czy ładowarka teleskopowa może pracować z wyłączonym układem stateczności?
Nie, układ kontroli stateczności chroni maszynę przed przewróceniem i musi działać przez cały czas pracy. Jego mostkowanie lub wyłączanie jest niedopuszczalne. Gdy układ zgłasza błąd bez wyraźnej przyczyny, ładowarkę zatrzymuje się i wzywa serwis.
Dlaczego wysięgnik opada, gdy ładowarka stoi z ładunkiem?
Opadanie wysięgnika oznacza zwykle przecieki wewnątrz siłownika albo nieszczelny zawór utrzymujący. To usterka wymagająca natychmiastowego odstawienia ładunku i postoju maszyny. Serwis sprawdza szczelność siłowników i działanie zaworów pod obciążeniem.
Co oznacza, że koła ładowarki się rozjechały?
Oznacza to, że koła przedniej i tylnej osi straciły wzajemne ustawienie po zmianie trybu skrętu. Maszyna ściąga, trudno nią manewrować, a opony zużywają się szybciej. Synchronizację przywraca się według procedury producenta, a przy nawrotach usterki sprawdza czujniki.
Jak często ładowarka teleskopowa przechodzi przegląd konserwacyjny?
Przegląd konserwacyjny ładowarki teleskopowej wypada co 30 dni, jeśli instrukcja eksploatacji nie określa innego terminu (Dz.U. 2018 poz. 2176, zał. nr 2, lp. 31). Wykonuje go konserwator z zaświadczeniem UDT. Niezależnie od tego obowiązuje obsługa według motogodzin.
Czy ładowarkę z wyciekiem można przewieźć do warsztatu?
Tak, ale wcześniej trzeba opuścić i wsunąć wysięgnik, wyłączyć silnik i zabezpieczyć miejsce wycieku. Przy dużym wycieku lepiej nie jechać maszyną o własnych siłach. Często szybciej jest usunąć usterkę przewodu na miejscu, bez transportu.
Czy po naprawie ładowarki teleskopowej trzeba ją zgłosić do UDT?
Tak, po naprawie ładowarki objętej dozorem eksploatujący składa wniosek o badanie doraźne eksploatacyjne (§ 17 ust. 2 rozporządzenia). Wymiana zwykłego elementu na identyczny w ramach konserwacji takiego badania nie wymaga. Każdą czynność wpisuje się do dziennika konserwacji.
