Jak kopać fundamenty minikoparką

Wynajem minikoparki, flota kompaktowych maszyn budowlanych do prac ziemnych

Kopanie fundamentów minikoparką zaczyna się od geodezyjnego wytyczenia budynku i zdjęcia humusu, a kończy na dnie wykopu wyrównanym do rzędnej z projektu. Maszynę ustawia się poza klinem odłamu gruntu, urobek odkłada z dala od krawędzi, a przy głębokości ponad 1 m ściany wykopu zwykle zabezpiecza się skarpami lub obudową.

Od czego zacząć wykop pod fundament?

Od dokumentów, a nie od maszyny. Rozporządzenie w sprawie bhp podczas wykonywania robót budowlanych wymaga, by roboty ziemne prowadzić na podstawie projektu, który określa położenie instalacji i urządzeń podziemnych w zasięgu robót (§ 143).

Projekt domu opiera się na opinii geotechnicznej, opracowywanej dla obiektów każdej kategorii geotechnicznej (§ 7 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych). Z niej wynika, na jakim gruncie stanie ława i czy słabą warstwę trzeba wymienić.

Przed pierwszym ruchem łyżki potrzebne są jeszcze:

  • geodezyjne wytyczenie budynku, obowiązkowe przy budynkach na pozwolenie i przy wolno stojących domach jednorodzinnych na zgłoszenie (art. 43 ust. 1 Prawa budowlanego),
  • ławki ciesielskie z drutami wyznaczającymi osie ścian, ustawione poza obrysem wykopu, żeby maszyna ich nie zahaczyła,
  • oznaczenie w terenie kabli i rur, bo w pobliżu instalacji podziemnych roboty ziemne prowadzi się ręcznie (§ 144 ust. 4 rozporządzenia BHP przy robotach budowlanych),
  • punkt odniesienia wysokości, od którego mierzy się głębokość wykopu.

Wytyczenie zapewnia kierownik budowy, a jeśli nie został ustanowiony, inwestor (art. 43 ust. 1b). Humus z całego obrysu budynku zdejmuje się na początku i odkłada osobno, bo przyda się później do wyrównania ogrodu.

Jaką minikoparkę i łyżkę dobrać do fundamentów?

Maszyna powinna osiągać głębokość spodu ławy z zapasem, bo wartość z tabeli producenta dotyczy pełnego wysięgu ramienia. Głębokość posadowienia podaje projekt, który uwzględnia strefę przemarzania gruntu i warunki z opinii geotechnicznej.

Z naszej floty do wykopów pod fundamenty domu pasują przede wszystkim:

  • LiuGong 9027F: 2,8 t, głębokość kopania 2,82 m, szerokość 1,55 m,
  • Wacker Neuson ET35: 3,5 t, głębokość kopania 3,24 m, szerokość 1,63 m,
  • LiuGong 9035F: 3,8 t, głębokość kopania 3,10 m, szerokość 1,70 m,
  • Wacker Neuson EZ50: 5 t, głębokość kopania 3,66 m, do najgłębszych wykopów i dużych ilości ziemi.

Lżejsza ET20 lub ET24 wystarczy do płytkiego fundamentu garażu czy ogrodzenia. Parametry wszystkich modeli zawiera strona wynajem minikoparki, a kryteria wyboru masy opisuje wpis jak dobrać wagę minikoparki do prac na działce.

Gdy ława ma być betonowana bezpośrednio w gruncie, szerokość wykopu odpowiada szerokości ławy z projektu, a łyżkę dobiera się tak, by uzyskać ją w jednym lub dwóch przejściach. Przy deskowaniu wykop poszerza się o miejsce na szalunek.

Jak przebiega kopanie fundamentów minikoparką?

Najwięcej błędów wynika z pośpiechu przy ostatnich centymetrach i z odkładania ziemi tuż przy krawędzi. Sprawdzona kolejność prac:

  1. Ustawić minikoparkę na osi ławy, przed końcem wykopu, i kopać w swoją stronę, cofając się w miarę postępu.
  2. Zachować odstęp od wykopu: koparka stoi co najmniej 0,6 m poza granicą klina naturalnego odłamu gruntu (§ 158 ust. 1).
  3. Kopać warstwami i co kilka metrów mierzyć głębokość niwelatorem albo łatą od punktu odniesienia.
  4. Ostatnią warstwę nad dnem zbierać spokojnie, łyżką bez zębów lub ręcznie, żeby nie rozluźnić gruntu pod ławą.
  5. Urobek ładować na wywrotkę albo odkładać poza klinem odłamu gruntu (§ 154 pkt 2).

Jeśli wykop wyszedł za głęboko, nie zasypuje się go luźną ziemią z odkładu, bo ława osiądzie w tym miejscu. Nadkop uzupełnia się chudym betonem albo zagęszczonym kruszywem, zgodnie z decyzją kierownika budowy.

Między ścianą wykopu a koparką nikt nie może przebywać, nawet w czasie postoju (§ 159). Osoba pomagająca przy pomiarach podchodzi do wykopu dopiero po zatrzymaniu ramienia i sygnale od operatora.

Kiedy ściany wykopu trzeba zabezpieczyć?

Wykop o ścianach pionowych bez umocnienia wolno wykonać tylko do głębokości 1 m w gruntach zwartych i tylko wtedy, gdy teren obok nie jest obciążony w pasie równym głębokości wykopu (§ 147 ust. 1). Głębiej prowadzi się skarpy albo obudowę.

Najważniejsze wymagania rozporządzenia w sprawie bhp podczas wykonywania robót budowlanych dla wykopu pod fundament:

Sytuacja Wymóg Przepis
Ściany pionowe bez umocnienia do 1 m w gruntach zwartych, teren obok nieobciążony § 147 ust. 1
Wykop od 1 do 2 m bez umocnień tylko gdy pozwalają na to badania gruntu i dokumentacja geologiczno-inżynierska § 147 ust. 2
Wykop głębszy niż 1 m zejście do wykopu, co najwyżej co 20 m § 151
Wykop na noc w miejscu dostępnym dla osób postronnych balustrady na wysokości 1,1 m, co najmniej 1 m od krawędzi, z czerwonym światłem § 145 ust. 1 i 2
Urobek przy wykopie bez obudowy poza strefą klina naturalnego odłamu gruntu § 154 pkt 2
Koparka przy wykopie co najmniej 0,6 m poza granicą klina odłamu gruntu § 158 ust. 1

Bezpieczne nachylenie skarp musi określić projekt m.in. wtedy, gdy grunt jest nawodniony, teren przy skarpie będzie obciążony albo wykop ma ponad 4 m głębokości (§ 149). Stan skarp sprawdza się po deszczu, mrozie i dłuższej przerwie w pracy (§ 148 pkt 3).

Przepisy BHP wydano na podstawie Kodeksu pracy, więc dotyczą robót wykonywanych przez pracowników. Ściana wykopu osuwa się jednak tak samo bez względu na to, kto kopie, dlatego te zasady warto stosować także na budowie prowadzonej systemem gospodarczym.

Co zrobić, gdy w wykopie pojawi się woda lub słaby grunt?

Woda opadowa nie powinna spływać do wykopu. Przy skarpach teren w pasie równym trzykrotnej głębokości wykopu profiluje się ze spadkiem od krawędzi (§ 148 pkt 1). Wodę, która już się zebrała, odpompowuje się przed dalszą pracą.

Na gruntach gliniastych w czasie ulewnego deszczu maszyn do robót ziemnych nie wolno używać (§ 7 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia w sprawie bhp podczas eksploatacji maszyn do robót ziemnych, budowlanych i drogowych). Rozmoczoną warstwę z dna usuwa się przed betonowaniem.

Pracę przerywa się także w innych sytuacjach:

  • grunt na dnie wygląda inaczej niż w opinii geotechnicznej, np. pojawia się torf, namuł albo nasyp; projektant zmienia wtedy kategorię geotechniczną obiektu (§ 4 ust. 5 rozporządzenia o geotechnicznych warunkach posadawiania),
  • łyżka odkryła lub naruszyła instalację; dalszy sposób robót ustala się z jej zarządcą (§ 8 ust. 2 rozporządzenia BHP dla maszyn do robót ziemnych),
  • w gruncie pojawił się przedmiot trudny do zidentyfikowania; zawiadamia się osobę nadzorującą roboty (§ 8 ust. 3).

Do czasu decyzji projektanta wykopu się nie pogłębia ani nie betonuje. Do odwadniania wykopów wynajmujemy pompę wirową Wacker PT 3A i pompę zanurzalną PS2 750, opisane na stronie wypożyczalnia narzędzi i sprzętu budowlanego.

Jak zaplanować wynajem minikoparki do fundamentów?

Kopanie fundamentów minikoparką to tylko część pracy maszyny. Po wykonaniu ław i ścian fundamentowych ta sama minikoparka zasypuje wykop i wyrównuje teren, dlatego najem warto zaplanować na cały etap fundamentów.

Zasypkę wokół fundamentu układa się warstwami i zagęszcza. Ziemię podaje się równomiernie z obu stron ściany, żeby nie przesunąć świeżego muru. Do zagęszczania warstw służy płyta wibracyjna z oferty wynajem zagęszczarek, którą można zarezerwować na ten sam termin.

Przy planowaniu najmu trzeba pamiętać, że:

  • czas najmu liczy się od dnia odbioru do dnia zwrotu włącznie, bez sobót, niedziel i świąt, poza czynszem miesięcznym,
  • paliwo i transport pokrywa najemca, a dowóz przyczepą do transportu maszyn wyceniamy indywidualnie,
  • minikoparki wynajmujemy bez operatora, a w pracy obsługuje je osoba po szkoleniu i sprawdzianie, z wpisem do książki operatora.

Pełne warunki zawierają zasady korzystania z wypożyczalni. Przed rezerwacją wystarczy podać głębokość i długość wykopu z projektu oraz szerokość dojazdu. Na tej podstawie zaproponujemy model i potwierdzimy dostępność osprzętu.

Przeczytaj także: Jak przygotować teren przed dostawą w ramach wynajmu minikoparki?

Najczęściej zadawane pytania

Jak głęboko kopie się fundamenty pod dom jednorodzinny?

Na głębokość podaną w projekcie, która uwzględnia strefę przemarzania gruntu i warunki z opinii geotechnicznej. Mierzy się ją od punktu odniesienia do spodu ławy. W naszej flocie do fundamentów pasują modele kopiące na głębokość od 2,82 do 3,66 m.

Czy fundamenty można kopać w deszczu?

Przy ulewnym deszczu na gruntach gliniastych nie, bo przepisy BHP zabraniają wtedy używania maszyn do robót ziemnych. Na innych gruntach praca jest możliwa, ale po deszczu trzeba sprawdzić skarpy, odpompować wodę i usunąć rozmoczone dno przed betonowaniem.

Kto wytycza fundamenty przed kopaniem?

Geodeta, który wyznacza w terenie obrys i osie budynku. Obowiązek dotyczy budynków na pozwolenie i wolno stojących domów jednorodzinnych na zgłoszenie (art. 43 ust. 1 Prawa budowlanego). Wykonanie wytyczenia zapewnia kierownik budowy, a gdy go nie ma, inwestor.

Gdzie odłożyć ziemię z wykopu pod fundament?

Poza strefą klina naturalnego odłamu gruntu, gdy ściany wykopu nie są obudowane, a przy obudowie co najmniej 0,6 m od krawędzi. Humus składuje się osobno, a grunt mineralny zostawia na zasypkę. Odkład nie może blokować dojazdu wywrotki ani betonowozu.

Co zrobić, gdy wykop pod ławę wyszedł za głęboko?

Nie zasypywać go luźną ziemią, bo ława osiądzie w miejscu nadkopu. Brakującą wysokość uzupełnia się chudym betonem albo zagęszczonym kruszywem, a sposób uzgadnia z kierownikiem budowy. Dlatego ostatnią warstwę nad dnem zbiera się spokojnie i często mierzy.

W jakiej odległości od wykopu powinna stać minikoparka?

Co najmniej 0,6 m poza granicą klina naturalnego odłamu gruntu (§ 158 ust. 1 rozporządzenia BHP przy robotach budowlanych). Klin jest tym szerszy, im głębszy wykop i słabszy grunt. Między koparką a ścianą wykopu nikt nie może przebywać, nawet w czasie postoju.

Menu