Wozidło budowlane służy do przewożenia betonu, ziemi, kruszywa i gruzu na krótkich odcinkach po placu budowy: od betonowozu do fundamentu, od koparki na hałdę, od rozbiórki do kontenera. Zastępuje kursy z taczkami tam, gdzie nie wjedzie wywrotka. W Jamar wynajmujemy wozidła Wacker 1501 i Wacker 2001 o ładowności 1500 i 2000 kg.
Czym jest wozidło budowlane i jak działa
Wozidło budowlane to niewielka maszyna kołowa z silnikiem i skrzynią ładunkową, potocznie nazywaną łyżką. Operator dojeżdża z ładunkiem na miejsce, przechyla skrzynię i wysypuje materiał w jednym punkcie, bez przeładunku i bez ręcznego wybierania.
W typowym wozidle skrzynia znajduje się z przodu, przed operatorem. Dzięki temu można podjechać do krawędzi szalunku, pryzmy albo kontenera i wysypać ładunek dokładnie tam, gdzie jest potrzebny. Sposób sterowania i przechylania skrzyni w danym modelu opisuje jego instrukcja.
W danych technicznych wozideł podaje się dwie pojemności skrzyni. Pojemność „do poziomu wody” to tyle płynnej mieszanki, ile zmieści się bez przelewania. Pojemność „pryzma” dotyczy materiałów sypkich usypanych ponad krawędź. Trzeci parametr, ładowność, określa dopuszczalną masę ładunku.
Do jakich prac przydaje się wozidło na budowie
Wozidło budowlane sprawdza się wszędzie tam, gdzie materiał trzeba przewieźć na odległość od kilkunastu do kilkuset metrów, a droga prowadzi przez nierówny teren, wąski przejazd albo działkę, na której ciężki pojazd zostawiłby głębokie koleiny.
- Beton: od betonowozu albo betoniarki do fundamentów, płyt, posadzek i schodów, gdy betonowóz nie dojedzie, a pompa do betonu jest zbędna.
- Ziemia z wykopu: urobek od minikoparki na hałdę albo w miejsce niwelacji terenu.
- Kruszywo i piasek: podsypki pod kostkę, podbudowy, zasypki wykopów przed zagęszczaniem.
- Gruz: odwóz materiału z rozbiórki, skuwania posadzek i tynków do kontenera.
- Prace przy domu i w ogrodzie: ziemia pod trawnik, żwir na ścieżki, kamień ozdobny.
Wozidło nie ładuje się samo. Najczęściej ładuje je minikoparka albo ładowarka, a przy betonowaniu rynna betonowozu. Obie maszyny do załadunku są w naszej ofercie: minikoparki gąsienicowe i ładowarki kołowe. Małe ilości materiału sypkiego ładuje się też łopatą.
Wacker 1501 czy Wacker 2001: ładowność i pojemność skrzyni
Oba wozidła z naszej wypożyczalni narzędzi i sprzętu budowlanego różnią się wielkością i masą. Dane z tabeli parametrów zestawiliśmy z orientacyjną ilością piasku lub ziemi, jaką maszyna zabierze w jednym kursie.
| Parametr | Wacker 1501 | Wacker 2001 |
|---|---|---|
| Masa własna | 1260 kg | 1810 kg |
| Ładowność | 1500 kg | 2000 kg |
| Pojemność: pryzma / do poziomu wody | 0,8 / 0,4 m³ | 1,2 / 0,7 m³ |
| Piasek lub ziemia na kurs (ok. 1,6-1,8 t/m³) | ok. 0,8 m³ | ok. 1,1-1,2 m³ |
| Kiedy wybrać | mniejsze budowy, krótsze trasy, miękki grunt | większe ilości materiału, betonowanie płyt i fundamentów |
Przy ciężkich materiałach o ilości na kurs decyduje ładowność wozidła budowlanego, a nie objętość skrzyni. Mokry piasek, gruz betonowy czy kamień potrafią przekroczyć dopuszczalną masę, zanim skrzynia się zapełni, dlatego ładunek ocenia się w tonach.
Przeciążania maszyn ponad dopuszczalne obciążenie robocze zakazuje § 65 rozporządzenia w sprawie BHP podczas wykonywania robót budowlanych (Dz.U. 2003 nr 47 poz. 401). Przeciążone wozidło gorzej hamuje i łatwiej traci stateczność na pochyłości.
Płynny beton mieści się tylko do poziomu wody. Liczbę kursów przy betonowaniu posadzki i zgranie wozidła z zacieraniem omawia poradnik kiedy zacierać posadzkę betonową zacieraczką mechaniczną.
Różnica masy własnej, 1260 kg wobec 1810 kg, ma znaczenie na miękkim gruncie, na świeżo ułożonej kostce i przy transporcie. Na działce z trawnikiem albo po deszczu lżejsze wozidło zostawia zwykle płytsze koleiny.
Wozidło, taczki czy ładowarka: co wybrać do przewozu materiału
Wybór zależy od ilości materiału, długości trasy i miejsca na manewry. Taczki wystarczą przy pojedynczych kursach na kilka metrów. Gdy trzeba przewieźć kilka lub kilkanaście metrów sześciennych, wozidło zabiera w jednym kursie tyle, ile kilka do kilkunastu taczek.
- Taczki: małe ilości, krótkie odcinki, praca w budynku. Rozporządzenie BHP przy robotach budowlanych dopuszcza dla nich drogi o nachyleniu do 10%, a dla wózków bezszynowych do 5% (§ 14).
- Wozidło budowlane: seria kursów po placu, wąskie przejazdy między budynkiem a ogrodzeniem, teren nieutwardzony.
- Ładowarka kołowa: duże ilości materiału przy dużej przestrzeni na manewry; sama nabiera i przewozi ładunek.
- Wywrotka: przewóz poza teren budowy i po drogach publicznych.
Wozidło budowlane i ładowarka często pracują razem. Ładowarka albo minikoparka ładuje materiał, a wozidło przewozi go tam, gdzie większa maszyna nie zmieści się albo zniszczyłaby nawierzchnię. Dopuszczalne nachylenie trasy dla wozidła podaje jego instrukcja.
Jak bezpiecznie pracować wozidłem na placu budowy
Największe ryzyko przy pracy wozidłem budowlanym pojawia się przy krawędziach wykopów, na pochyłościach i podczas wysypywania ładunku. Przepisy BHP odnoszą się do każdej z tych sytuacji.
- Ruch środków transportowych obok wykopów odbywa się poza granicą klina naturalnego odłamu gruntu (§ 155 rozporządzenia w sprawie BHP podczas wykonywania robót budowlanych). Wozidło nie jeździ wzdłuż samej krawędzi wykopu.
- Przy dostawie masy betonowej pojazdem punkt zsypu wyposaża się w odbojnice, które chronią pojazd przed stoczeniem się (§ 209). Przy wysypywaniu do wykopu taka belka zatrzymuje koła wozidła.
- Mieszanki betonowej nie wylewa się w deskowanie z wysokości większej niż 1 m (§ 208 ust. 3).
- Na pochyłościach obowiązują ograniczenia z instrukcji producenta, w tym dopuszczalne nachylenie i kierunek jazdy z ładunkiem.
- Skrzynia nie służy do przewożenia osób, a pod podniesioną skrzynię nikt nie wchodzi.
Przy załadunku koparką urobek wysypuje się nad dnem skrzyni z wysokości nie większej niż 0,5 m przy materiałach sypkich i 0,25 m przy kamiennych lub zbrylonych.
Limity te podaje § 10 ust. 3 rozporządzenia w sprawie BHP podczas eksploatacji maszyn do robót ziemnych, budowlanych i drogowych (Dz.U. 2018 poz. 583 ze zm.). Wyższy zrzut uderza w skrzynię i rozrzuca urobek wokół maszyny.
To samo rozporządzenie wymaga, by samobieżne maszyny do transportu zaprawy betonowej miały widoczny napis zakazujący zbliżania się do podniesionego kosza wyładowczego oraz sygnał dźwiękowy przed jego podnoszeniem i opuszczaniem (§ 13). Przy wozidle z betonem nikt nie stoi przy skrzyni, gdy operator ją przechyla.
Do obsługi wozidła budowlanego nie wymaga się książki operatora. Wozideł nie ma w załączniku nr 1 do tego rozporządzenia, który wymienia maszyny wymagające szkolenia ze sprawdzianem przed komisją Sieci Badawczej Łukasiewicz.
Maszynę obsługuje jednak osoba przeszkolona i zapoznana z instrukcją, czego wymagają § 63 ust. 2 i § 64 ust. 1 rozporządzenia w sprawie BHP podczas wykonywania robót budowlanych.
Jak wygląda wynajem wozidła budowlanego w Jamar
Przy rezerwacji warto podać rodzaj i ilość materiału, długość trasy, nachylenie terenu i najwęższe miejsce na drodze wozidła. Na tej podstawie doradzamy, czy wystarczy mniejsze wozidło budowlane Wacker 1501, czy lepiej sprawdzi się Wacker 2001.
Wozidła wydajemy z bazy w Radulach koło Białegostoku na podstawie umowy i protokołu, po wpłacie kaucji. Czas najmu liczymy od dnia odbioru do dnia zwrotu włącznie, bez sobót, niedziel i świąt, z wyjątkiem czynszów ustalanych miesięcznie.
Paliwo i transport są po stronie najemcy. Stawkę za dowóz ustalamy indywidualnie, a przy wynajmie można skorzystać z naszej przyczepy do transportu maszyn. Obowiązki stron opisują zasady korzystania z wypożyczalni.
Pozostałe składniki kosztu wyjaśnia poradnik od czego zależy cena wynajmu sprzętu budowlanego. Dostępność wozidła na wybrany termin potwierdzamy pod numerem +48 792 084 092 (pon.-pt. 7:00-16:00) albo po zgłoszeniu przez formularz kontaktowy.
Przeczytaj także: Do czego służy ładowarka kołowa na budowie
Najczęściej zadawane pytania
Ile ton przewiezie wozidło budowlane?
Wozidło Wacker 1501 przewiezie do 1500 kg, a Wacker 2001 do 2000 kg ładunku. Przy ciężkich materiałach, takich jak mokry piasek czy gruz betonowy, granicę wyznacza ładowność, zanim skrzynia się zapełni. Lżejsze materiały ogranicza objętość skrzyni: 0,8 m³ i 1,2 m³ w pryzmie.
Co oznacza pojemność skrzyni „pryzma” i „woda”?
Pojemność „do poziomu wody” to objętość płynnej mieszanki, która mieści się w skrzyni bez przelewania, a „pryzma” to objętość materiału sypkiego usypanego ponad krawędź. Dla Wacker 1501 wynoszą one 0,4 i 0,8 m³, a dla Wacker 2001 0,7 i 1,2 m³.
Czy do obsługi wozidła potrzebne są uprawnienia?
Nie, do obsługi wozidła nie wymaga się książki operatora, bo wozideł nie ma w załączniku nr 1 do rozporządzenia o BHP przy maszynach do robót ziemnych. Operator musi jednak być przeszkolony i znać instrukcję, czego wymaga § 64 rozporządzenia BHP przy robotach budowlanych.
Czy wozidłem można wylewać beton prosto do fundamentu?
Tak, wozidło wysypuje beton bezpośrednio do wykopu lub deskowania, jeśli zatrzyma się na odbojnicy ustawionej poza klinem odłamu gruntu. Mieszanki nie wylewa się w deskowanie z wysokości większej niż 1 m, co zastrzega § 208 rozporządzenia BHP przy robotach budowlanych.
Jak ładować wozidło minikoparką?
Operator koparki wysypuje urobek nisko nad dnem skrzyni: z wysokości do 0,5 m przy materiałach sypkich i do 0,25 m przy kamieniach i bryłach, jak podaje § 10 rozporządzenia o BHP przy maszynach do robót ziemnych. Ładunek rozkłada się równomiernie, w granicach ładowności.
Kto pokrywa koszt paliwa i transportu wozidła?
Paliwo i transport są po stronie najemcy, zgodnie z zasadami korzystania z wypożyczalni. Stawkę za dowóz wozidła ustalamy indywidualnie, a przy wynajmie można skorzystać z naszej przyczepy do transportu maszyn.
